Website Henk Gols googleb22ff19820e4ba6e.html

Cantate 116 ‘Du Friedefürst, Herr Jesu Christ'


Petruskerk, 13 november 2016

1. Koor 

Du Friedefürst, Herr Jesu Christ,
Wahr' Mensch und wahrer Gott,
Ein starker Nothelfer du bist
Im Leben und im Tod.
Drum wir allein
Im Namen dein
Zu deinem Vater schreien.

2. Aria (alt) 

Ach, unaussprechlich ist die Not
Und des erzürnten Richters Dräuen!
    Kaum, dass wir noch in dieser Angst,
    Wie du, o Jesu, selbst verlangst,
    Zu Gott in deinem Namen schreien.

3. Recitatief (tenor) 

Gedenke doch,
O Jesu, dass du noch
Ein Fürst des Friedens heißest!
Aus Liebe wolltest du dein Wort uns
  senden.
Will sich dein Herz auf einmal von uns
  wenden,
Der du so große Hülfe sonst beweisest?

4. Aria (terzetto sopraan, tenor en bas)

Ach, wir bekennen unsre Schuld 
Und bitten nichts als um Geduld 
Und um dein unermesslich Lieben.
    Es brach ja dein erbarmend Herz,
    Als der Gefallnen Schmerz
    Dich zu uns in die Welt getrieben.

5. Recitatiefe (alt) 

Ach, lass uns durch die scharfen Ruten
Nicht allzu heftig bluten!
O Gott, der du ein Gott der Ordnung bist,
Du weißt, was bei der Feinde Grimm
Vor Grausamkeit und Unrecht ist.
Wohlan, so strecke deine Hand
Auf ein erschreckt geplagtes Land,
Die kann der Feinde Macht bezwingen
Und uns beständig Friede bringen!

6. Koraal 

Erleucht auch unser Sinn und Herz
Durch den Geist deiner Gnad,
Dass wir nicht treiben draus ein Scherz,
Der unsrer Seelen schad.
O Jesu Christ,
Allein du bist,
Der solchs wohl kann ausrichten.

De belangrijkste internationale gebeurtenis van de afgelopen week*) was natuurlijk…
de dood van Leonard Cohen (7 november 2016).

Hij was een ‘zacht dichter’, een ‘fijnbesnaard poëet’ (Youp van het Hek in NRC, 12-11-2016), ’zwaarmoedig met een glimlach, ‘somberte met een knipoog’ (Joris Belgers in Trouw, 11-11-2016). Zijn teksten zijn amoureus, religieus, ze vertolken het menselijk verlangen en tekort. In zijn ‘Anthem’ zong hij: ‘There is a crack in everything, / that’s how the light gets in.’Alles breekt, overal zitten barsten in en juist zo komt het licht naar binnen.

Dat is ook wat gebeurt in de cantate van vanavond. Ook daar presenteert zich het menselijk tekort. De cantate breekt door de burgerlijke zelfgenoegzaamheid heen, door de façade die we ophouden. Haalt een streep door onze facebook-ijdeltuiterij. We worden niet geliked maar staan onder kritiek. Onze grote mond staat onder kritiek. De cantate heeft het over angst en schuld. Over wat rommelt in onze wereld en diep in onszelf. Over dat waar we niet klaar mee zijn, waar we wakker van liggen. Over dreiging gaat de cantate: over geweld dat in onze richting aan komt walzen, over oorlog. Overal scheurt het. Onze keurige ordeningen, regelingen, planningen worden chaotisch onderuitgehaald.

Tikkeltje zwaar op de hand? Het zijn wél de eeuwige thema’s in literatuur en film. Zo stabiel is het nu eenmaal niet binnenin en buiten ons.

Maar waar het breekt kan het licht binnenkomen. Zo zingt het in de cantate van Bach. Het is herfst, er zit weemoed in de lucht, we zijn wat brozer, brokkeliger, zwaarmoediger.

Maar het is al bijna Advent en in de cantate meldt hij zich: de Vredevorst. Door de barsten van ons leven en onze wereld probeert iets mateloos nieuws binnen te komen.

‘There is a crack in everything, / that’s how the light gets in.’ Hallelujah.


Henk Gols ©


*) De week waarin Donald Trump tot Amerikaans president van de Verenigde Staten werd gekozen.